Overstroming in Nederland: bereid je woning goed voor.

Nederland is goed beschermd tegen overstromingen. Toch kan een overstroming grote gevolgen hebben voor je woning en omgeving. Door klimaatverandering stijgt de zeespiegel en wordt het weer extremer. Dat zorgt voor extra druk op dijken, rivieren en andere waterkeringen. Daarom is het goed om te weten welk risico jouw woning loopt. In dit artikel lees je hoe je dat controleert. Ook lees je hoe je jezelf voorbereidt en mogelijke schade beperkt.

Een overstroming ontstaat als een grote hoeveelheid water normaal droog land bereikt. Dat water kan bijvoorbeeld uit een rivier, meer of zee komen. Ook kan een dijk of andere waterkering bezwijken of overlopen. Een overstroming is iets anders dan wateroverlast na hevige regen, al kunnen de gevolgen op elkaar lijken.

Heb je vooral wateroverlast door hevige regen? Lees dan ons artikel over wateroverlast.

Niet iedere woning loopt hetzelfde risico op een overstroming. Je woonplaats en de ligging van je woning spelen daarbij een rol. Denk dan aan rivieren, grote meren, de zee en waterkeringen in de omgeving van jouw woning.

Op de website Overstroomik.nl kun je jouw postcode of adres invullen. Je ziet dan hoe hoog het water in jouw buurt kan komen. De website is een initiatief van onder andere Rijkswaterstaat, waterschappen en veiligheidsregio's.

Ook de hoogte van je woning kan iets zeggen over het overstromingsrisico. In Nederland meten we hoogte vaak ten opzichte van NAP (Normaal Amsterdams Peil). Woon je onder NAP? Dan betekent dat niet automatisch dat je woning kan overstromen. Ook dijken, waterkeringen en de ligging bij rivieren of zee bepalen het risico.

Weet je dat er in jouw omgeving een overstromingsrisico is? Dan kun je vooraf maatregelen nemen. Welke maatregelen zinvol zijn, hangt af van je woning en het verwachte waterniveau.

Bewaar belangrijke spullen op een hogere plek.

Bewaar je belangrijke spullen zo hoog mogelijk. Denk aan belangrijke papieren, foto's en elektronica. Bewaar ze liever niet op de vloer van een kelder of souterrain.

Kijk ook naar zware apparaten en andere waardevolle spullen. Bij een verbouwing kun je onderzoeken of kwetsbare installaties hoger geplaatst kunnen worden.

Bij een grote overstroming met veel water, geeft het geen garantie dat je spullen droog blijven. Maar door ze hoger te plaatsen verklein je wel de kans op schade.

Houd water buiten bij lage openingen.

Water kan binnenkomen via deuren, ramen en andere lage openingen. Waterkerende schotten of zandzakken kunnen in sommige situaties helpen. Je plaatst deze voor een opening voordat het water er staat.

Beperk de kans op terugstromend rioolwater.

Bij een overstroming kan water druk zetten op het riool. Daardoor kan rioolwater terugstromen richting een gebouw. Een terugslagklep kan die terugstroom beperken.

Deze klep sluit de leiding automatisch af bij tegendruk. Zo voorkom je dat vies rioolwater via je toilet, douche op de begane grond of afvoerputje de woning binnenstroomt.

Laat een terugslagklep altijd door een erkende loodgieter installeren in de hoofdafvoer.

Maak installaties minder kwetsbaar voor water.

Een cv-ketel, warmtepomp of elektrische installatie kan kwetsbaar zijn voor water. Dat geldt vooral voor installaties in een kelder of lage ruimte.

Ga je verbouwen? Onderzoek dan of kwetsbare onderdelen hoger geplaatst kunnen worden. Laat werkzaamheden aan gas en elektriciteit altijd uitvoeren door een vakman.

Bij een overstroming kunnen stroom, internet en wegen uitvallen. Het helpt daarom om vooraf afspraken te maken.

Bespreek bijvoorbeeld:

• waar je elkaar ontmoet als je niet thuis bent;
• hoe je een veilige of hogere plek bereikt;
• wie kinderen, ouderen of huisdieren helpt;
• welke medicijnen je nodig hebt;
• wie je kunt helpen in je buurt.

De overheid adviseert om jezelf de eerste 72 uur na een noodsituatie te kunnen redden. Maak daarom ook een noodpakket. Denk aan drinkwater, houdbaar eten, een zaklamp, radio en powerbank. Bewaar ook medicijnen en belangrijke gegevens en documenten op een bereikbare plek.

Het overheidsprogramma Denk Vooruit geeft je nog meer tips om je op een noodsituatie voor te bereiden.

Krijg je een waarschuwing voor een overstroming? Volg dan de informatie van de overheid en jouw veiligheidsregio. Kijk goed of het advies is om thuis te blijven of te vertrekken.

Blijf je thuis? Zoek dan een hoge en droge plek. Zorg dat je noodpakket, medicijnen en telefoon binnen handbereik zijn.

Ga je weg? Neem alleen belangrijke spullen mee. Laat mensen om je heen weten waar je heen gaat. Volg de aangewezen route en instructies van hulpdiensten.

Schakel gas en elektriciteit alleen uit als je dat veilig kunt doen. Breng jezelf nooit in gevaar om je woning of spullen te beschermen.

Berg tuinspullen op of leg ze vast.

Hiermee voorkom je dat spullen meegesleurd worden door het water en op andere plekken schade veroorzaken.

Een ondergelopen straat lijkt vaak veiliger dan hij is. Blijf er weg om deze redenen:

• Onzichtbaar gevaar: Je ziet de diepte en de stroming niet. Bovendien ontbreken vaak putdeksels en struikel je makkelijk over obstakels onder water.
  ​
• Overlast voor de buurt: Rijden of lopen door het water veroorzaakt golven, die het water bij aanwonenden de huizen in stuwen.

Volg altijd de aanwijzingen op van hulpdiensten en je veiligheidsregio.

Na een overstroming kan er schade ontstaan aan je woning en spullen. Welke schade verzekerd is, hangt af van je verzekering en de situatie. Daarbij kan bijvoorbeeld verschil zitten tussen een overstroming vanuit een primaire en een niet-primaire waterkering.

Controleer daarom vooraf je woonhuisverzekering (opstalverzekering) en de actuele voorwaarden. Zo weet je waar je aan toe bent als er iets gebeurt.